Hint Okyanusu’nun turkuaz sularında, Afrika kıyısının yaklaşık 35 kilometre açığında öyle bir ada var ki adı bile insanın aklına baharat kokusu ve eski deniz hikâyeleri getiriyor. Zanzibar, kışın Türkiye’de hava soğurken sıcak güneş, bembeyaz kumsallar ve yüzyıllık sokaklar arayanlar için son yılların en merak edilen rotalarından biri. Ama bu adayı asıl özel kılan, plajlarının arkasında saklanan şaşırtıcı hikâyeler. İşte Zanzibar’ın pek bilinmeyen yedi sırrı.
- 1. Tarihin en kısa savaşı burada yaşandı
- 2. Taş Şehir: Labirent gibi sokaklarda zaman yolculuğu
- 3. Kapıları birer sanat eseri
- 4. Freddie Mercury’nin doğduğu ada
- 5. Yalnızca bu adada yaşayan kızıl maymunlar
- 6. Hiç mahkûm görmemiş bir hapishane adası
- 7. Denizin ortasında bir kaya üzerinde akşam yemeği
- Bonus: Baharat kokulu bir ada
- Zanzibar’a ne zaman gidilir?
- Nasıl gidilir?
1. Tarihin en kısa savaşı burada yaşandı
27 Ağustos 1896 sabahı İngiltere ile Zanzibar Sultanlığı arasında başlayan çatışma, kaynaklara göre yaklaşık 40 dakika içinde sona erdi. Bu kısa süre, olayın tarih kitaplarına “dünyanın bilinen en kısa savaşı” olarak geçmesine yetti. Bugün Taş Şehir’in sahil şeridinde dolaşırken, o sabahın yaşandığı saray bölgesinin önünden geçtiğinizi bilmek, gezinize bambaşka bir heyecan katıyor.
2. Taş Şehir: Labirent gibi sokaklarda zaman yolculuğu
Adanın kalbi sayılan Stone Town, yani Taş Şehir, 2000 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alındı. Afrika, Arap, Hint ve Avrupa kültürlerinin iz bıraktığı dar sokaklarda kaybolmak burada neredeyse bir gelenek. Bir köşede minare, diğerinde eski bir kilise, biraz ileride ise rengârenk bir baharat tezgâhı karşınıza çıkıyor. Akşamları Forodhani Bahçeleri’nde kurulan sokak lezzetleri pazarı, şehrin en canlı saatlerini yaşadığı yer.
3. Kapıları birer sanat eseri
Zanzibar’da evlerin en değerli parçası çoğu zaman kapısıdır. Ağır ahşaptan oyulmuş, üzerinde zincir, lotus ve dalga motifleri bulunan bu kapılar, ev sahibinin zenginliğini ve inancını anlatırdı. Bazı kapılardaki sivri pirinç çiviler ise ayrıca ilgi çekiyor: Rivayete göre bu süsler, fillerin kapıları kırmasını önlemek için Hindistan’da kullanılan bir geleneğin yadigârı. Taş Şehir’de yürürken başınızı kaldırıp kapılara bakmayı unutmayın; her biri ayrı bir hikâye taşıyor.
4. Freddie Mercury’nin doğduğu ada
Queen grubunun efsanevi solisti Freddie Mercury, 1946’da Farrokh Bulsara adıyla Zanzibar’da dünyaya geldi. Müzik tarihinin en güçlü seslerinden birinin çocukluğunun bu adada geçtiğini öğrenenler genellikle şaşırıyor. Taş Şehir’de onun adını taşıyan ev, hayranların fotoğraf çektirmek için uğradığı noktalardan biri haline geldi.
5. Yalnızca bu adada yaşayan kızıl maymunlar
Adanın ortasındaki Jozani Chwaka Körfezi Milli Parkı, dünyada yalnızca Zanzibar’da yaşayan Zanzibar kızıl kolobus maymunlarına ev sahipliği yapıyor. Kızıl tüyleri ve dağınık beyaz “saçlarıyla” adeta karikatür karakterlerini andıran bu meraklı hayvanları, rehber eşliğinde yakından görmek mümkün. Parkta ayrıca suyun üzerinde yürüyormuş hissi veren mangrov ormanı yürüyüş yolları bulunuyor.
6. Hiç mahkûm görmemiş bir hapishane adası
Taş Şehir’den kısa bir tekne yolculuğuyla ulaşılan Changuu, halk arasında Prison Island yani Hapishane Adası olarak biliniyor. İşin ilginç yanı, burada 19. yüzyılın sonunda bir hapishane inşa edilmiş olsa da yapı hiçbir zaman bu amaçla kullanılmadı; bir dönem karantina istasyonu olarak işlev gördü. Bugün adanın asıl yıldızları, yavaş adımlarla dolaşan dev Aldabra kaplumbağaları. Bazılarının yaşı yüzü aşıyor ve onlarla aynı bahçede yürümek, ziyaretçilere unutulmaz bir an yaşatıyor.
7. Denizin ortasında bir kaya üzerinde akşam yemeği
Adanın doğu kıyısındaki Michamvi Pingwe’de, küçük bir mercan kayasının tepesine kurulmuş bir restoran, Zanzibar’ın en çok fotoğraflanan manzaralarından biri. Gelgit çekildiğinde kumların üzerinden yürüyerek ulaşılan bu noktaya, sular yükseldiğinde ancak küçük bir tekneyle gidilebiliyor. Doğu kıyısındaki Paje ve Jambiani’de de gelgitin gücüne tanık olabilirsiniz: Deniz çekildiğinde sığ lagünler ortaya çıkıyor, yerel kadınların yosun tarlaları görünür hale geliyor ve kıyı bambaşka bir manzaraya bürünüyor.
Bonus: Baharat kokulu bir ada
Zanzibar’a “Baharat Adası” denmesi boşuna değil. Karanfil, muskat, tarçın ve vanilya yetiştirilen çiftliklerde düzenlenen baharat turlarında, mutfağınızdaki tanıdık tatların ağaçta ve dalda nasıl göründüğünü keşfediyorsunuz. Kuzeydeki Nungwi’de ise geleneksel ahşap yelkenli dhow teknelerinin hâlâ elle yapıldığını görmek mümkün.
Zanzibar’a ne zaman gidilir?
Ada tropik iklime sahip. Haziran-ekim arası genellikle kuru ve daha serin geçerken, aralık-şubat dönemi sıcak ve güneşli bir kaçamak arayanlar için ideal kabul ediliyor. Mart-mayıs aylarında ise uzun yağmur mevsimi yaşanıyor; bu dönemde bazı tesislerin kapanabildiğini hesaba katmakta fayda var.
Nasıl gidilir?
Zanzibar, Tanzanya’ya bağlı yarı özerk bir takımada. İstanbul’dan Zanzibar’a Türk Hava Yolları seferleri bulunuyor; ayrıca Tanzanya’nın Darüsselam kentinden feribot ya da kısa iç hat uçuşlarıyla adaya geçmek mümkün. Yola çıkmadan önce güncel vize ve giriş koşullarını resmi kaynaklardan kontrol etmeyi unutmayın.