Tüm okyanusların en derin noktalarına insanlı dalışlar gerçekleştirmek hedefiyle yola çıkan bir proje olan Five Deeps Expedition (FDE), 10 ay boyunca devam eden çalışmalar sonucu bu hedefine ulaştı. Projede bu dalış hedefinin yanında pek çok kritik bilimsel veri elde edildi. Elde edilen veriler ise geçtiğimiz günlerde Geoscience Data Journal dergisinde yayımlandı.
45 bin kilometre yol kat ettikten ve 39 dalış gerçekleştirdikten sonra FDE, 550 bin kilometrekarelik bir harita oluşturdu. Deniz tabanının bu yüksek çözünürlüklü haritasının yüzde 61’i daha önce hiç araştırılmamış bölgelerden oluşuyordu. Yaklaşık yüzde 30’u ise okyanusun en derin çukurlarından veriler sağladı.
Okyanusların en derin noktaları belirlendi:
Aslında okyanusların en derin noktalarından bazılarına dair bilgiler zaten geçmiş yıllarda yapılan bazı çalışmalarla ortaya çıkarılmıştı. Ancak FDE bize bazı yeni bilgiler de sağladı. Buna göre gezegenimizin büyük bir kısmını kaplayan okyanusların her birinin en derin noktaları şöyle;
- Pasifik Okyanusu: Challenger Deep – 10 bin 924 metre
- Atlas Okyanusu: Puerto Rico Çukuru – 8 bin 378 metre
- Antarktika (Güney) Okyanusu: Güney Sandviç Çukuru – 7 bin 432 metre
- Hint Okyanusu: Java Çukuru’nda İsimlendirilmemiş Bölge – 7 bin 187 metre
- Arktik Okyanusu: Molloy Deliği – 5 bin 551 metre
Five Deeps projesinde yer alan araştırmacılardan Heather Stewart, bu proje ile birlikte okyanusların en derin noktalarının tespit edilmesinin dışında 10 aylık süreçte Fransa büyüklüğünde bir alanı haritalandırdıklarını belirtti. Stewart aynı zamanda Finlandiya büyüklüğünde daha önce haritalandırılmamış büyük bir alanda çalışmalar yaparak bu alana dair yeni veriler sunduklarını ifade etti.
Çalışmayı önemli kılan bir diğer detay ise okyanusta canlı yaşamına dair daha önce yapılmamış bazı keşiflerin yapılmasını sağlaması. Tahmin ettiğimizden çok daha derinlerde yaşamını sürdüren bazı deniz canlıları hakkında edinilen bilgiler, gelecekte okyanustaki yaşamı ve deniz canlılarını anlamaya çalışacağımız bilimsel projelerde önemli veriler sunmuş olacak.
