Nepal’de yaşanan sel felaketi, çok sayıda kişinin hayatını kaybetmesine ve kaybolmasına neden oldu. Uzmanlar, yaşanan olayın Nepal’de meydana gelen en büyük doğal afetlerden biri olduğunu belirtti.
NEPAL’İN COĞRAFI KONUMU
Nepal, Güney Asya’da, Hindistan ile Çin arasında yer alan ve Himalaya Dağları’nın bulunduğu bir ülkedir.
NEPAL’DE NE OLDU?
Nepal’in Çin sınırına yakın Rasuwa bölgesinde sel felaketinin ardından büyük bir doğal afet daha meydana geldi. Felaketin ardından Nepal ordusu ve kurtarma ekipleri bölgeye helikopterlerle ulaşmaya çalıştı. Yıkılan yollar ve köprüler nedeniyle karadan ulaşımın büyük ölçüde kesildiği, bazı bölgelerde iletişim hatlarının da zarar gördüğü bildirildi. Bölgedeki arama ve kurtarma çalışmaları devam ederken ölü ve kayıp sayısı artıyor. ABD Jeolojik Araştırmalar Merkezi (USGS), bölgede selden önce “deprem” olarak adlandırdığı 5,2 büyüklüğündeki sismik hareketin kaynağının buzul çökmesi olduğunu açıkladı. Ancak yapılan ayrıntılı incelemelerin ardından USGS bu değerlendirmesini değiştirdi. USGS, başlangıçta deprem olarak kaydedilen sismik hareketin gerçekte bir buzul çökmesi ve enkaz akışından kaynaklandığını açıkladı.
Buzul kütlesinin koparak düşmesi sonucunda, Rasuwa Vadisi’ndeki yerleşimlere ulaştı. Köyler, yollar, köprüler ve altyapı büyük zarar gördü. Suların çekilmesinin ardından bölgede metrelerce kalınlığında çamur tabakaları ve geniş enkaz alanları oluştu.
BUZUL NEDİR?
Buzul, yüksek dağlarda ve kutup bölgelerinde yıllar boyunca biriken karların sıkışıp sertleşmesiyle oluşan, yavaşça hareket eden büyük buz kütlesidir. Buzul, sıcaklık değişimleri ve erime nedeniyle zayıflayıp bulunduğu yerden kopabilir. Kopan büyük buz kütlesi, yer çekiminin etkisiyle aşağı doğru düşer. Düşerken buz, kaya, toprak ve enkazı sürükleyebilir. Bu malzemeler nehre ulaştığında suyun akışını artırarak veya nehrin yatağını tıkayarak ani ve yıkıcı sellere neden olabilir.
YAPILAN AÇIKLAMALAR
Uzmanlar, buzuldan kopan büyük bir kütlenin kaya ve enkazları beraberinde sürükleyerek nehir sistemine ulaşmasının, aşağı kesimlerde yıkıcı sel ve heyelanları tetiklemiş olabileceğini açıkladılar.
Dev buz kütlesinin yaklaşık 1.220 metre boyunca dikey olarak düşerek vadi tabanına büyük bir güçle çarptığı belirtildi.
Nepal Hükümeti “hayal edilemeyecek kadar büyük bir yıkım” olarak tanımlandı.
Tribhuvan Üniversitesi Jeoloji Bölümü akademisyenlerinden Bishal Nath Upreti, olayı “Nepal’deki en büyük felaketlerden biri” olarak nitelendirdi. Upreti, buzul çökmesinin 100 ila 200 metre yüksekliğinde “gökyüzünden bir tsunami” oluşturduğunu ve yaklaşık 20 milyon metreküp suyu serbest bıraktığını belirtti.
YENİ SEL RİSKİNE KARŞI UYARI YAPILDI
Uluslararası Entegre Dağ Geliştirme Merkezi (ICIMOD), bölgede yeni bir sel riskinin oluşabileceği konusunda uyardı.
Uzmanlar, büyük miktarda molozun nehir sistemlerine karışarak geçici tıkanıklıklara yol açabileceğini belirtti. Özellikle Trishuli Nehri’nin dar kesimlerinde oluşabilecek bir tıkanmanın heyelan barajına dönüşmesi halinde yeni ve büyük bir sel meydana gelebileceği ifade edildi.