Birçok anne baba, sağlığında evini çocuğuna devretmeyi düşünüyor. Kimi miras paylaşımında sorun çıkmasın istiyor, kimi çocuğunun bir an önce ev sahibi olmasını. Ancak evi çocuğa bağışlamak, tapuda birkaç imzayla biten masrafsız bir işlem değil. Bağışın kendine özgü bir tapu harcı, ayrıca veraset ve intikal vergisi var; bazı durumlarda bağış geri bile alınabiliyor. Bu rehberde 2026 oranlarıyla süreci, maliyeti ve dikkat edilmesi gereken noktaları anlatıyoruz.
Tapuda bağış nasıl yapılır?
Türk Borçlar Kanunu’na göre bir taşınmazın bağışlanması sözünün geçerli olması için resmî şekil şart. Bu nedenle evin bağışı, tapu müdürlüğünde düzenlenen resmî senetle yapılıyor. Noterde yapılan bir “bağış sözleşmesi” ya da aile içinde imzalanan bir kâğıt, mülkiyeti tek başına geçirmiyor.
Başvuru, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’nün Web Tapu sistemindeki “Bağış (Hibe) Başvurusu” bölümünden e-Devlet şifresiyle yapılabiliyor. Ardından harç ve döner sermaye ücreti ödeniyor, verilen randevuda bağışlayan ve bağışı kabul eden tapu müdürlüğünde resmî senedi imzalıyor. Yanınızda kimlik belgesi bulunsun; işlemde esas alınacak değer için belediyeden emlak vergisi değeri yazısı da istenebiliyor.
Bağışlayanın kendini güvenceye almak için kullanabileceği yollar da var. Kanun, bağışın bir koşula ya da yüklemeye bağlanmasına izin veriyor. Uygulamada en sık görülen yöntem, ev çocuğa bağışlanırken bağışlayan lehine intifa hakkı kurulması. Böylece mülkiyet çocuğa geçse de anne baba evde ömür boyu oturmaya veya kira gelirini almaya devam edebiliyor.
Evi çocuğa bağışlamak kaça mal olur?
Bağışta iki ayrı kalem ödeniyor. Birincisi tapu harcı. Harçlar Kanunu’na göre taşınmaz bağışında harç, kayıtlı değer üzerinden binde 68,31 oranında alınıyor. Satıştaki gibi iki tarafa bölünmüyor; tarafların aksi yönde anlaşması yoksa mülkü edinen, yani bağışı kabul eden ödüyor. Kanuna göre beyan edilen değer emlak vergisi değerinin altında olamaz. Döner sermaye ücreti ise ayrıca tahsil ediliyor.
İkinci kalem veraset ve intikal vergisi. Bağış, kanunda “ivazsız intikal” olarak geçiyor ve vergiye tabi. 31 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 57) ile 2026’da geçerli tutarlar şöyle belirlendi:
- İvazsız intikallerde istisna tutarı 66.935 TL.
- Matrahın ilk 3 milyon TL’lik kısmı için oran yüzde 10, sonraki 7 milyon TL için yüzde 15.
- Sonraki 15 milyon TL için yüzde 20, sonraki 30 milyon TL için yüzde 25, 55 milyon TL’yi aşan kısım için yüzde 30.
Gayrimenkullerde vergi matrahı emlak vergisi değeri. Bağışı kabul eden kişi, beyannameyi mülkü edindiği tarihten itibaren bir ay içinde vergi dairesine veriyor. Kanuna göre tahakkuk eden vergi, üç yıl içinde ve her yıl mayıs ile kasım aylarında olmak üzere ikişer eşit taksitle ödenebiliyor.
Basit bir örnek verelim: Emlak vergisi değeri 2 milyon TL olan bir dairenin bağışında tapu harcı yaklaşık 136.620 TL tutar. Veraset ve intikal vergisi için 2 milyon TL’den 66.935 TL’lik istisna düşülür, kalan 1.933.065 TL’nin yüzde 10’u olan 193.306 TL ödenir. Döner sermaye ücreti hariç toplam maliyet yaklaşık 330 bin TL’ye ulaşır. (Rakamlar yalnızca hesap mantığını göstermek içindir.)
Karşılaştırma için: Aynı ev miras yoluyla geçseydi 2026’da çocuk başına 2.907.136 TL’lik istisna uygulanacak, vergi oranı ilk dilimde yüzde 1 olacaktı. Bu yüzden bağış kararı vermeden önce iki seçeneğin maliyetini bir mali müşavirle karşılaştırmakta fayda var.
Bağışı satış gibi göstermek ise çözüm değil. Gerçekte bağış olan bir devrin tapuda satış olarak yapılması, diğer mirasçıların muvazaa iddiasıyla tapu iptal davası açmasına yol açabiliyor. Düşük bedel beyanı da ayrıca vergi ve harç cezası riski taşıyor.
Bağışlanan ev geri alınabilir mi?
Bağış kural olarak kesin bir işlem, ama Türk Borçlar Kanunu üç durumda geri almaya izin veriyor:
- Bağışlanan kişi, bağışlayana veya yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
- Bağışlayana veya ailesinden birine karşı kanundan doğan yükümlülüklerine önemli ölçüde aykırı davranmışsa,
- Yüklemeli bağışta, haklı bir sebep olmadan yüklemeyi yerine getirmemişse.
Geri alma hakkı, sebebin öğrenildiği günden itibaren bir yıl içinde kullanılmalı. Bağışlayan bu süre dolmadan ölürse hak mirasçılarına geçiyor.
Bir de diğer çocukların hakları var. Türk Medeni Kanunu, mirasbırakanın sağlığında yaptığı bazı karşılıksız kazandırmaları tenkise tabi tutuyor. Yani tek çocuğa yapılan büyük bir bağış, ileride saklı payı zedelenen kardeşlerin tenkis davasına konu olabiliyor.
Son olarak olumlu bir not: Gelir Vergisi Kanunu’na göre ivazsız edinilen gayrimenkulün satışından doğan kazanç değer artış kazancı sayılmıyor. Bağışla aldığınız evi beş yıl dolmadan satsanız bile bu vergiyle karşılaşmıyorsunuz. Harç matrahını etkileyen değerin nasıl belirlendiğini merak ediyorsanız emlak vergisi değerini değiştiren durumlar yazımıza, diğer pratik bilgiler için Gayrimenkul Rehberi sayfamıza göz atabilirsiniz.
