Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) ile Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’nün (UNWTO) COVID-19’un turizm sektörüne etkisine ilişkin hazırladığı rapora göre, turizm gelirindeki düşüşe bağlı olarak küresel GSYH’de 4 trilyon dolarlık kayıp bekleniyor.
Raporda, uluslararası turizm ve bununla yakından bağlantılı sektörlerin uluslararası turist varışlarındaki keskin düşüşün doğrudan ve dolaylı etkileri nedeniyle 2020’de tahmini olarak 2,4 trilyon dolar kayıp yaşadığı belirtildi.
Turizm sektörünün toparlanmasının büyük ölçüde küresel olarak COVID-19 aşılarının uygulanmasına bağlı olacağına işaret edilen raporda, 2021’de de benzer bir kaybın yaşanabileceği kaydedildi.
Raporda, bu yılın ikinci yarısında uluslararası turizmde bir toparlanma beklendiği, buna karşın bu yıl 2019’a kıyasla turist sayısına bağlı olarak 1,7 trilyon ila 2,4 trilyon dolar arasında kayıp yaşanacağı aktarıldı.
Raporda, salgın nedeniyle uluslararası turizm gelirlerindeki düşüşe bağlı olarak küresel GSYH’nin 2020 ve 2021’de 4 trilyon dolardan fazla azabileceği belirtildi.
Bu yıl sektörde uluslararası turist gelişlerindeki azalmayı temel alan 3 olası senaryonun ekonomik etkilerinin değerlendirildiği raporda, en karamsar tahminin 2020’de gözlemlenen turist azalmasına bağlı olarak uluslararası turist varışlarındaki yüzde 75’lik azalma senaryosuna dayandığı, söz konusu senaryoya göre, küresel turist gelirlerindeki 948 milyar dolarlık düşüşün reel GSYH’de 2,5 kat artışla 2,4 trilyon dolarlık kayba neden olduğu kaydedildi.
Türkiye’nin GSYH’sine yaklaşık yüzde 5 katkı sunuyor
Raporda, turizmin ülkelerin ekonomisine, iş gücü piyasasına ve diğer sektörlerine önemli etkide bulunduğuna işaret edilerek, buna turizmin Türk ekonomisindeki önemi örnek verildi.
Uluslararası turizmin Türkiye’nin GSYH’sine yaklaşık yüzde 5’lik katkıda bulunduğu ve ülkede 2020’de uluslararası turist gelişlerinde yüzde 69’luk düşüş görüldüğü aktarılan raporda, ülkenin turizm talebindeki düşüşün 33 milyar dolar olarak tahmin edildiği, bunun da ülkenin içecek, perakende, iletişim ve ulaşım gibi turizm ile yakından bağlantılı sektörlerinde kayıplara yol açtığı, ülkenin ekonomik üretimindeki toplam düşüşün 93 milyar dolara ulaştığı bildirildi.
Raporda, “(Türkiye için) Sadece turizmdeki düşüş, yaklaşık yüzde 9’luk bir reel GSYH kaybına yol açıyor. Yaşanan bu düşüş, ekonomiyi canlandırmaya yönelik mali tedbirlerle kısmen telafi edildi.” ifadesi kullanıldı.
“En kötü durum senaryosu bile iyimser kaldı”
Raporda, geçen yılın temmuz ayında UNCTAD tarafından COVID-19 nedeniyle uluslararası turizmdeki durgunluğun 4-12 ay daha sürmesi halinde küresel ekonomideki kaybın 1,2 trilyon ila 3,3 trilyon arasında olacağı tahmini yapıldığı hatırlatılarak, UNCTAD’ın öngördüğü en kötü olan bu durum senaryosunun bile iyimser kaldığı ve turizmde kayıpların beklenenden daha kötü olduğu belirtildi.
Fransa, Almanya, İsviçre, İngiltere ve ABD gibi aşılama oranlarının yüksek olduğu ülkelerde turizm sektörünün daha hızlı toparlanacağına işaret edilen raporda, uzmanların, uluslararası turist gelişlerinde 2023’e kadar salgın öncesi seviyelere dönüş beklemediği kaydedildi.
Raporda, seyahat kısıtlamaları, salgının yavaş kontrol altına alınması, düşük kalan yolcu güveni ve kötü ekonomik durum uluslararası turizme engel gösterildi.
UNWTO’ya göre, uluslararası turist gelişleri 2020’de bir önceki yıla göre yaklaşık 1 milyar dolar veya yüzde 73 azaldı. UNWTO’nun Dünya Turizm Barometresi’nde de bu yılın ilk çeyreğinde uluslararası turist gelişlerinde yüzde 88’lik düşüşe işaret edildi.
