Bankacılık sektöründe kredi büyümesi yavaş ama istikrarlı biçimde sürerken, geri ödemesi aksayan borçlar dikkat çekici bir eşiğe yaklaştı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) 6 Kasım 2026 ile biten haftaya ait haftalık bülten verilerine göre takipteki alacaklar bir hafta içinde yaklaşık 12,9 milyar lira artarak 983,1 milyar liradan 996 milyar liraya çıktı. Böylece sorunlu krediler 1 trilyon liralık sınırın hemen altına kadar geldi.
Aynı hafta toplam kredi hacmi 40,4 milyar lira artışla 29 trilyon 41 milyar liraya ulaştı. Mevduat tarafında ise tablo tersine döndü: Bankalar arası dahil toplam mevduat 164,2 milyar lira azalarak 32 trilyon 575 milyar liraya geriledi. Gerilemenin tamamen Türk lirası cinsi hesaplardan kaynaklanması ise haftanın en çok konuşulan ayrıntısı oldu.
Takipteki alacak oranı yüzde 3,3’ü aştı
Tahsili gecikmiş alacakların toplam krediler içindeki payı da yukarı yönlü seyrini koruyor. Ahlatcı Yatırım’ın BDDK verilerine dayanan haftalık değerlendirmesine göre takipteki alacak oranı yüzde 3,32 oldu. Bülten verileriyle yapılan hesaplama da bu oranı doğruluyor; bir önceki haftada aynı oran yaklaşık yüzde 3,28 seviyesindeydi. Oransal artış küçük görünse de sektörün kredi büyüklüğü düşünüldüğünde her onda birlik puan, onlarca milyar liralık sorunlu alacak anlamına geliyor.
Bankalar bu riske karşı tampon oluşturmayı sürdürüyor. Takipteki alacakların 728 milyar liralık bölümü için özel karşılık ayrılmış durumda. Bu da sorunlu kredilerin yaklaşık yüzde 73’ünün karşılıkla korunduğunu gösteriyor. Sektörün yasal özkaynakları ise hafta içinde çok sınırlı bir düşüşle yaklaşık 6,21 trilyon lira düzeyinde kaldı.
Ticari krediler büyüdü, kartlarda geri çekilme
Kredi tarafındaki artışın ana kaynağı şirketler oldu. Ticari ve diğer krediler haftalık 68,2 milyar lira yükselerek 22 trilyon 15,7 milyar liraya çıktı. Bu kalem içinde taksitli ticari krediler 86 milyar lira artışla 4 trilyon 450,1 milyar liraya, KOBİ kredileri de 43,5 milyar lira artışla 7 trilyon 843,2 milyar liraya ulaştı.
Bireysel tarafta ise daha temkinli bir görünüm var. Tüketici kredileri yalnızca 1,6 milyar lira artarak 3 trilyon 558,5 milyar lira oldu. Bu toplamın yaklaşık 2 trilyon 660,7 milyar lirası ihtiyaç, 855,1 milyar lirası konut ve 42,7 milyar lirası taşıt kredilerinden oluşuyor. Bireysel kredi kartı bakiyeleri 29,3 milyar lira azalarak 3 trilyon 467 milyar liraya, kurumsal kredi kartı bakiyeleri de yaklaşık 40,8 milyar lira düşüşle 1 trilyon 118 milyar liraya geriledi. Kart bakiyelerindeki bu düşüş, ay başındaki ödeme dönemlerinin etkisiyle haftadan haftaya dalgalanabilen bir kalem olarak izleniyor.
TL mevduattan çıkış, döviz hesaplarına giriş
Mevduat verilerinin ayrıntısı, tasarruf sahiplerinin ve şirketlerin tercihlerinde dikkat çekici bir kaymaya işaret ediyor. Türk lirası mevduatlar bir haftada 377,7 milyar lira azalarak 19 trilyon 862,4 milyar liraya indi. Buna karşılık yabancı para mevduatların TL karşılığı 213,5 milyar lira artışla 12 trilyon 712,8 milyar liraya yükseldi. Bu artışın bir kısmı kur hareketlerinden kaynaklanabiliyor; zira aynı hafta dolar/TL de yükseliş kaydetti.
Mevduat sahipleri açısından bakıldığında ayrışma daha da belirgin. Gerçek kişilerin toplam mevduatı 285 milyar lira artarken, ticari kuruluşların mevduatı 294,4 milyar lira azaldı. Yani bireyler bankadaki birikimini artırırken, şirketler kasasındaki parayı kullanmayı ya da başka araçlara yönlendirmeyi tercih etti. Bu tür haftalık çıkışlar zaman zaman vergi ve maaş ödemeleri gibi dönemsel nakit ihtiyaçlarıyla da ilişkilendiriliyor.
Kredi-mevduat dengesi ve faiz ortamı
Haftalık veriler, kredilerin mevduata oranının yaklaşık yüzde 89 seviyesinde olduğunu gösteriyor. Mevduat tabanının kredilere göre daha hızlı daralması bu oranı yukarı itiyor. Bankaların fonlama maliyetini belirleyen temel unsur ise Merkez Bankası’nın para politikası. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) politika faizini 22 Ekim’deki toplantısında yüzde 36’ya indirmişti; Para Politikası Kurulu’nun bir sonraki toplantısı 10 Aralık’ta yapılacak.
Faiz indirimlerinin sürmesi, bir yandan kredi maliyetlerini aşağı çekerek borçluların yükünü hafifletebilir, diğer yandan TL mevduatın cazibesini azaltabilir. Takipteki alacaklardaki artışın hız kesip kesmeyeceği ise önümüzdeki haftalarda hem bankaların bilanço kalitesi hem de kredi kullanmayı planlayan hane halkı ve şirketler açısından yakından izlenecek. Konut ve taşıt gibi büyük harcamalar için kredi planlayanların, bankaların risk iştahını belirleyen bu göstergelere de göz atması faydalı olacak.